Mało która branża czy narzędzie internatowe nie ma współcześnie swojego “otwartego” odpowiednika, podobnie mikroblogi, które od roku prowadzić można zgodnie z licencjami Creative Commons na platformie Identi.ca kanadyjskiej firmy StatusNet.

Globalnie ten rodzaj komunikacji (system publikacji krótkich wiadomości np. do 140 znaków) kojarzy się głównie z największym serwisem tego typu czyli Twitterem. W Polsce liderem jest Blip.pl (na którym konto ma m.in. Koalicja Otwartej Edukacji), choć istnieją również inne serwisy – takie jak Flaker, czy społeczność polaków na twitterze – twitt.pl.

Lider wśród wszystkich serwisów mikroblogowych Twitter posiada największą bazę użytkowników i najwięcej aplikacji API tworzonych pod siebie, jednak coraz częściej nie jest naturalną i jedyną opcją dla internautów. Dla społeczności open source i zwolenników otwartych rozwiązań alternatywą może być Identi.ca. Kanadyjski serwis zbudowany jest na open sourcowej platformie (OpenMicroBlogging), która umożliwia wzajemne kontaktowanie się między sobą różnych serwisów na niej opartych lub tworzenie własnych serwisów. Identi.ca, a raczej wszystkie treści pojawiające się na nim, zgodnie z regulaminem strony publikowane są na licencji BY-SA (Uznanie autorstwa-na tych samych warunkach). Serwis dodatkowo posiada wbudowane funkcje, których brakuje największym serwisom tj. skracanie linków i automatyczne dodawanie plików graficznych. Liczba użytkowników Identi.ca powoli rośnie, a wraz z nimi przybywa również aplikacji dla tego serwisu i zaintersowanych tworzeniem własnych np. korporacyjnych stron mikroblogowych (choć ta opcja pozostaje jeszcze w wersji testowej).

Na otwarty model stawia też Google, które w marcu tego roku przeniosło na licencję open source’ową Apache 2.0 system mikroblogowy Jaiku, opracowywany przez programistów Google jako projekt wolontariacki. O ile pozycja Twittera raczej pozostaje niezagrożona, to z pewnością idea otwartości stojąca za Identi.ca czy Jaiku ma ogromną szansę na rozwój. Współpraca między różnego rodzaju serwisami i możliwość wymiany danych to ogromna zaleta, której nie może dać Twitter.

W najbliższy piątek (16 października) Alek Tarkowski poprowadzi warsztaty dotyczące wolnej kultury w ramach cyklu spotkań Laboratorium Indeksu 73.

Spotkanie będzie miało formułę warsztatu, a jego celem będzie analiza dostępnych współcześnie możliwości uwalniania kultury, w kontekście z jednej strony prawa, a drugiej możliwości oferowanych przez nowe media. Zostaną też zaprezentowane różne sposoby “myślenia o” i “zarządzania” szeroko pojętą produkcją kulturową (kontrola prawnoautorska, model dobra wspólnego, model piracki), z perspektywy twórców, dystrybutorów i odbiorców kultury.

Osoby zainteresowane wzięciem udziału w warsztatach powinny wysłać maila do Agnieszki Kaim (akaim@indeks73.pl) z Indeksu 73. Spotkanie odbędzie się w godzinach 17-20.30 w Komunie Otwock (ul. Lubelska 30/32, Warszawa).

Laboratorium Indeksu 73 to cykl kursów w Warszawie, Poznaniu i Gdańsku. Jego ideą jest szeroko rozumiana refleksja nad zagadnieniami wolności w kulturze w zakresie jej tworzenia, uczestnictwa i upowszechniania. Celem jest wypracowanie nowych metod badawczych i edukacyjnych, sprowokowanie namysłu nad mechanizmami funkcjonowania współczesnej kultury oraz podniesienie świadomości obywatelskiej w zakresie ograniczeń wolności i możliwości przeciwdziałania im.

Obecnie trwa rekrutacja na zajęcia w Poznaniu i Gdańsku, więcej informacji na stronie Laboratorium.

Google uruchomił dzisiaj program umożliwiający autorom, wydawcom i innym właścicielom praw autorskich do książek znajdujących się w bazie Google na udostępnianie prac na licencjach Creative Commons.

Nowa opcja ułatwia uczestnikom programu partnerskiego Google Books oznaczenie swoich książek jedną z sześciu licencji Creative Commons (lub wykorzystanie mechanizmu CC0). Daje to autorom i wydawcom prosty sposób wyrażania uprawnień, jakie zapewniają czytelnikom. Książki udostępnione na licencji CC użytkownicy mogą – w zależności od zastosowanej licencji – pobrać w całości, kopiować, lub również modyfikować.

Wśród pierwszych tytułów objętych licencjami Creative Commons, które można znaleźć na Google Books, są książki dotyczące praw autorskich, takie jak “Code: Version 2” Lawrence’a Lessiga, “The Future of the Internet—And How to Stop It” Jonathana Zittraina, czy komiks “Bound by Law?”, którego współautorem jest James Boyle. Ale można również takie pozycje jak “55 Ways to Have Fun with Google” Philippa Lenssena.

To dopiero początek tego projektu, którego rozwój zależy od aktywności wydawców i autorów. Dla zainteresowanych, pełną treść porozumienie partnerskiego i warunków prawnych publikacji w Google Books można znaleźć tu, a więcej informacji o zastosowaniu Creative Commons w bazie Google Books – na blogu Google Books.

Pierwszy taki przypadek na najważniejszym polskim festiwalu filmowym w Polsce. We Wrocławiu w tegorocznym cyklu filmów kanadyjskich wyświetlane są “Przypadki Tracy” w wersji reżyserskiej. Reżyser Bruce McDonald oparł się na noweli Maureen Medved o tym samym tytule, lecz postanowił przenieść opowieść o zagubieniu do multimedialnego i interaktywnego świata wideo-artu.

Historia zagubionej w problemach współczesnej nastolatki poszukującej zaginionego brata przedstawiona została w potęgującej wrażenie zaplątania oprawie wizualnej. Film Bruce’a McDondalda został nakręcony techniką polegającą na wyświetlaniu w jednym momencie tej samej sceny w różnych ujęciach w nieregularnej wielkości ramkach. Już sama użyta technika zachęca do dalszego remixowowania tego kanadyjskiego obrazu.

Cały materiał zdjęciowy i muzyczny został udostępniony na licencji BY-NC-SA. Projekt “Tracy: Re-Fragmented” to film powstały w wyniku re-edycji oryginału przez widzów, a zarazem konkurs dla twórców chcących zmierzyć się z techniką w jakiej powstał film. Dzięki licencjom CC oraz założeniom twórców, że film ma być interaktywną historią, powstał również komiks stworzony przez Andy’ego B oparty na filmie i opowiadaniu.

Zremiksowane materiały oraz komiks możemy zobaczyć na stronie filmu, gdzie dowiemy się również więcej o jego aktywnym “życiu” poza ekranami kin. Reżyserska wersja, niedystrybuowana w Polsce, jest pokazywana w ten weekend w ramach festiwalu Era Nowe Horyzonty.

Zespół Creative Commons Polska zakończył aktualizację polskich licencji do wersji 3.0. To najbardziej aktualna wersja licencji – na niej są obecnie udostępniane wzorcowe licencje typu “Unported”.

Jedną z ważniejszych zmian wprowadzonych do licencji są postanowienia dotyczące kompatybilności różnych wolnych licencji, zapewniające ich interoperacyjność – a więc możliwość łączenia treści na licencjach Creative Commons z innymi wolnymi licencjami. W chwili obecnej postanowienia te dotyczą licencji Creative Commons Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Dzięki nim, możliwe stało się m.in. wprowadzenie licencji Creative Commons Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach jako licencji stosowanej w projektach Wikipedia – jako równoległej do stosowanej uprzednio licencji GNU Free Documentation License. Dzięki nowym zapisom obydwie licencje stosowane dla treści Wikipedii są ze sobą kompatybilne.

Drugą istotną zmianą jest wprowadzenie postanowień dotyczących zbiorowego zarządzania oraz innych instytucji prawnych utrudniających korzystanie z wolnych licencji. Postanowienia te mają na celu m.in. uregulowanie sposobu wykonywania przymusowego pośrednictwa organizacji zbiorowego zarządzania oraz poboru niezbywalnych wynagrodzeń.

Postanowienia licencji 3.0 regulują również w sposób bardziej wyraźny kwestię korzystania z renomy Twórcy i Licencjodawcy. Korzystanie przez Licencjobiorcę z utworu w sposób sugerujący istnienie powiązania, poparcia lub aprobaty ze strony tych podmiotów wymaga wyraźnego i odrębnego porozumienia.

Wreszcie do polskich wersji licencji wprowadzono szereg zmian precyzujących zapisy licencyjne.

Wszystkie licencje są dostępne na stronie poświęconej jurysdykcji polskiej w głównym serwisie Creative Commons. Szczegółowe informacje o zmianach wprowadzonych w wersji 3.0 do licencji można znaleźć na blogu oraz na wiki centrali Creative Commons (w języku angielskim).

Chciałbym podziękować Krzysztofowi Siewiczowi, naszemu koordynatorowi prawnemu, za przygotowanie nowej wersji licencji. Bardzo przydatne były również uwagi zgłoszone przez prelgentów i uczestników zeszłorocznej konferencji “Czy wolna kultura jest legalna? Licencje Creative Commons w polskim prawie autorskim”. Podziękowania należą się również wolontariuszom z polskiej społeczności Creative Commons (m.in. Jackwoi Zimmer-Czekaji, Ryszardowi Frelkowi, Romanowi Kubiakowi, Pawłowi Dąbrowskiemu, Maciejowi Lewandowskiemu), którzy pomagali w aktualizowaniu, redagowaniu i korekcie licencji, oraz naszym współpracownikom z centrali Creative Commons oraz biura Creative Commons International w Berlinie.

Narodowe Centrum Badań i Rozwoju ogłosiło konkurs na stworzenie platformy dla sieciowych zasobów wiedzy, edukacji i otwartego społeczeństwa wiedzy” – projekt będzie realizowany w ramach programu badawczego „Interdyscyplinarny system interaktywnej informacji naukowej i naukowo technicznej”.

Jednym z zadań jest:

“Analiza modeli prawnych zapewniających możliwie szerokie wykorzystanie zasobów, przy poszanowaniu praw autorskich ich posiadaczy, zarówno dla materiałów archiwalnych jak i bieżących,  w szczególności poprzez uwzględnienie szeroko rozpowszechnionych nowych modeli typu Creative Commons i ich pochodnych”.

Projekt NCBiR jest pierwszym tak dużym projektem konkursowym z zakresu cyfrowej komunikacji naukowej, który wśród wymagań projektu zawiera wymóg uwzględnienia licencji Creative Commons i wolnych modeli licencjonowania treści.

Gubernator Kalifornii Arnold Schwarzenegger ogłosił inicjatywę, która otwiera drogę dla wolnych i cyfrowych podręczników w tym stanie. Kryzys okazał się być w tym wypadku pozytywną motywacją do przyspieszenia procesu, który był już w toku od 2002 roku. W ciągu ostatnich kilku lat starano się uruchomić program przeznaczony do oceny i certyfikacji podręczników poprzez internet. Teraz ten system ma zostać połączony z publikacją podręczników na otwartych zasadach oraz udostępnianiu ich w sieci szkołom i uczniom. Podręczniki zgłoszone i zatwierdzone w pierwszym etapie zgłoszeń w większości licencjonowane są za pomocą licencji Creative Commons.

Sama ocena zgodności podręczników z standardami jest w USA ogromnym problemem, przykładowo w Kalifornii sama algebra posiada 31 normatywnych programów nauczania. Na razie jednak, certyfikacja cyfrowych tekstów ma się koncentrować na przedmiotach ścisłych: geometrii i algebry, fizyki, chemii, biologii i nauki o ziemi. Schwarzenegger przyznał, że zmiana programu mogłaby przynieść oszczędności o skali 2 milionów dolarów rocznie. W ogłoszeniu decyzji, gubernator Schwarzenegger podkreślił również jego wartość pedagogiczną. Akceptacja i druk podręczników to prawie sześcioletni cykl, co oznacza, że wiele ostatnich wydarzeń historycznych i naukowych pozostaje poza programem nauczania – problem ten w mniejszym stopniu dotyczy podręczników cyfrowych.

Wydawcy już mogą przedstawiać swoje prace do zatwierdzenia przez California Learning Resource Network, która zajmie się procesem oceny oraz udostępniania podręczników. Działające od 10 lat CLRN po raz pierwszy zacznie działać na otwartych zasadach – nowością jest przejście na materiały dostępne na wolnych licencjach, zakładając brak zmian w jakości podręczników. CLRN pracuje już z 10 wydawcami, a kolejni są w trakcie procesu oceny ich materiałów. Jednymi z ważniejszych „dostawców” podręczników są Textbook Revolution (gromadząca wolne podręczniki na różnych licencjach, choć w większości na CC) oraz serwis Curriki. Prowadzone są również rozmowy z jednym z największych wydawców podręczników w USA, Pearson Education, który przekaże swoje materiały z płatnych publikacji do darmowego użytku.

Szkoły będzie nadal będą mieć wybór, czy chcą korzystać z podręczników dostępnych na rynku czy darmowych i certyfikowanych przez CLRN. Program nie rozwiązuje również problemu sposobu wykorzystywania podręczników, ich ewentualnego druku przez szkoły lub wykorzystywania czytników e-booków – jest jednak istotnym znakiem, że zarówno wydawcy i władze powoli przekonują się do konieczności uwalniania podręczników.

Żródło: arstechnica.com.

W Polsce projekt tworzenia wolnych podręczników prowadzi Fundacja Nowoczesna Polska.

Fundacja Nowe Media organizuje konkurs dla nauczycieli na stworzenie scenariusza lekcji dotyczącego nowych mediów, w trzech kategoriach:

• Współczesne problemy prawa autorskiego. Czy prawo radzi sobie z rozwojem technologii i społeczeństwa sieciowego?


• Gry (komputerowe, choć nie tylko). Czy mogą być nowym atrakcyjnym środowiskiem dla edukacji?


• Dziennikarstwo internetowe. Jak zrozumieć media poprzez ich tworzenie? Jak zmieniły się media i sposób ich tworzenia?

Cieszymy się, że ten nowatorski konkurs stosuje nasze licencje, aby uczynić z powstałych w jego ramach materiałów powszechnie dostępne zasoby edukacyjne.

Więcej informacji na stronie fundacji Nowe Media.

Scott, reżyser między innymi kultowego filmu science fiction Blade Runner (Łowca androidów), ogłosił rozpoczęcie prac nad nowym projektem pt. Purefold. Serial ma luźno nawiązywać do hitu z 1982 roku z Harrisonem Fordem w roli głównej i powstawać przy współudziale widzów.

Miniserial (złożony z 5-10 minutowych, powiązanych ze sobą krótkich filmów) będzie udostępniony na licencji Creative Commons BY-SA (Uznanie autorstwa – na tych samych warunkach). Tym samym będzie to pierwsze dzieło hollywoodzkiego reżysera, i pierwsza produkcja filmowa tej klasy, stworzona na wolnych licencjach. Purefold ma docelowo ukazywać się w sieci, a później być może w telewizji.

Pracę nad serialem będzie wraz ze Scottem realizować niezależne studio studiu Ag8. Zespół Ag8 wyprodukował wcześniej brytyjski sieciowy sitcom Where are the Joneses, który powstawał w modelu otwartym (widzowie zgłaszali pomysły scen, gagów i całych postaci występujących w serialu) i również był dostępny na wolnej licencji. Na podobny eksperyment zdecydowano się w wypadku Purefold, nad którym dyskusje obywać się będą za pomocą strony-agregatora społecznościowego FriendFeed.

Serial ma być oparty tylko o niektóre motywy z filmu, ponieważ twórcy nie posiadają praw do opowiadania Dicka. Reżyser i producenci z Ag8 liczą jednak na twórczy wkład widzów w ten, być może przełomowy eksperyment. Więcej o nowej produkcji Ridleya Scotta można przeczytać na stronach New York Timesaa.

Na razie w wersji beta, ale dostępny już dla chętnych testerów, ruszył serwis społecznościowy dla kinomanów Filmaster.

Stronę, dostępną w języku angielskim i polskim, stworzyli twórcy Osnews.pl oraz jakilinux.org i LinuxNews.pl – którzy również w wypadku tego filmowego projektu postawili na otwarty model seriwsu. “Wierzymy w otwartość kodu i zasobów”, możemy przeczytać na stronie opisującej projekt i autorów. Zgodnie z deklaracją, kod całego serwisu jest otwarty (dostępny na licencji Affero General Public License, version 3 license (AGPLv3)), natomiast wszelkie treści zarówno dostępne już na Filmasterze w momencie startu jak i dodawane przez społeczność są licencjonowane na Creative Commons Uznanie Autorstwa (CC-BY 3.0).